ကရင်ပြည်နယ်၊ ဖားအံမြို့နယ်နှင့် ကော့ကရိတ်မြို့နယ်အကြားရှိ အာရှလမ်းမကြီးနှင့် ကျေးရွာချင်းဆက် ဖြတ်လမ်းများကို စစ်အုပ်စုတပ်က ပိတ်ဆို့ထားသည့်အပြင် စစ်ဆေးရေးဂိတ်များတွင် ငွေကြေးအဆမတန် တောင်းခံမှုကြောင့် သွားလာရေးနှင့် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးအတွက် အခက်တွေ့နေကြသည်ဟု ဒေသခံများ၏ ပြောပြ ချက်အရ သိရသည်။
ပြီးခဲ့သည့် နှစ် ဧပြီလမှစ၍ ဒေသတွင်း တိုက်ပွဲနှင့် စစ်ရေးတင်းမာမှုများကြောင့် စစ်အုပ်စုတပ်က ဖားအံ -မြဝတီ အာရှလမ်းမကြီးပေါ်ရှိ ကိုးတိုင်လမ်းဆုံ အပါအဝင် ဒေသခံများ အမြဲတမ်း အသုံးပြုသွား လာနေသည့် ကျုံဒိုး၊ ကော့ဝါးလဲနှင့် နွားခြံကုန်းရှိ ရွာချင်းဆက်လမ်းများကိုပါ ပိတ်ဆို့ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ယခုလို လမ်းများ ပိတ်ဆို့ခြင်းကြောင့် ဒေသခံများသည် ဖားအံမြို့သို့ သွားရောက်ရန်အတွက် ဇာသပြင်-ဖရုံဂူ လမ်းပိုင်းကိုသာ အဓိက အသုံးပြုနေရပြီး ယခင် နှစ်နာရီခန့်သာ ကြာမြင့်သည့်လမ်းခရီးကို လက်ရှိ လေးနာရီနီးပါးအထိ ကြာမြင့်နေကြောင်း သိရသည်။
" အရင်က ရွာကနေ ဖားအံကို သွားရင် အများဆုံး ၂ နာရီပဲ မောင်းရတယ်။ လမ်းကောင်းကို ပေးမသွားတော့ ဇာသပြင်၊ ဖရုံဂူဘက်ကနေ ပတ်မောင်းရတယ်။ အနည်းဆုံး ၃ နာရီခွဲ၊ ၄ နာရီလောက် ကြာတယ်။ လမ်းကလည်း မြေနီလမ်း၊ လယ်ကွင်းလမ်းတွေဆိုတော့ မိုးတွင်းဆို ဗွက်ကြီးပဲ။ သွားရတာ အရမ်းအန္တရာယ်များတယ်" ဟု ကော့ကရိတ်-ဖားအံ ကုန်သွယ်သွားလာနေသူ ဒေသခံတစ်ဦးက ကေအိုင်စီသို့ ပြောသည်။
ထို့အပြင် ဇာသပြင်-ဖရုံဂူ လမ်းပိုင်းတစ်လျှောက်ရှိ ဂိတ်များတွင်လည်း ကုန်ပစ္စည်းတင်ဆောင်လာသည့် ကားများကို အဓိကထား ငွေကြေးကောက်ခံသည့်အပြင် ယခုအချိန်တွင် ဒေသထွက်ဒူး ရင်းသီးနှင့်အခြားရာသီ သီးနှံထွက်သည့် အချိန်တွင် အချို့ဂိတ်သည် ဒေသအတွင်း အရောင်းအဝယ်ပြုလုပ်သူများထံ ဂိတ်ကြေးအခွန် ကောက်ခံမှုများ လာသည်ဟု အဆိုပါ ဒေသခံက ဆက်ပြောသည်။
“ဒူးရင်းသီးကားဆိုရင် တစ်ဂိတ်ကို အနည်းဆုံး ၂ သောင်း ပေးရတယ်။ ဒူးရင်းသီး ၁ လုံးပါ ထပ်ပေးရတယ်။ သားငါး၊ အသီးအရွက်ကားဆိုရင် တစ်ဂိတ် ၅ ထောင်ကနေ ၁ သောင်းအထိ ပေးရတယ်။ ဖားအံကို ဒူးရင်းသီး တစ်ခါသွားချရင် ဂိတ်ကြေးတင် ၂ သိန်းလောက် ကုန်တယ်။ ဓာတ်ဆီဖိုးနဲ့ ဂိတ်ကြေးနှုတ်ရင် အမြတ်က ဘာမှမကျန်တော့ဘူး" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။
အဆိုပါ ဂိတ်များသည် ကုန်ပစ္စည်းတင်ဆောင်လာသည့် ကားများကိုသာ ငွေကြေးကောက်ခံနေခြင်း ဖြစ်သည်။ သွားလာနေသည့် မိသားစုအိမ်စီးကားများမှာ ဂိတ်ကြေးပေးဆောင်စရာမလိုသော်လည်း အချို့ဂိတ်မှာ ရံဖန်ရံခါ စစ်ဆေးမေးမြန်းမှုများ ရှိကြောင်းလည်း ဒေသခံများက ပြောသည်။
၎င်းအပြင် အသွားအလာပြည်သူများကို ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့-PDF များနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်ဟု စွပ်စွဲပြောဆို၍ ငွေညှစ်တောင်း ခံမှုများပြုလုပ်သည့်အပြင် အစစ်အဆေးများကြောင့် တစ်နိုင်တစ်ပိုင် ဈေးရောင်းဝယ်သူများ၊ ဒေသထွက်သီးနှံ ကုန်ကူးရောင်း ဝယ်သူများ၊ ကျန်းမာရေးကိစ္စများကို သွားလာလိုသူများမှာ အခက်အခဲအမျိုးမျိုးဖြင့် ကြုံတွေ့ရလျက်ရှိသည်ဟု ဒေသခံများ၏ ပြောပြချက်အရ သိရသည်။
Photo: KIC
